તરંગલંબાઈ $\lambda$ ધરાવતા એકવર્ણી પ્રકાશના સમાંતર કિરણપુંજ માટે,એક સ્લિટ દ્વારા વિવર્તન ઉત્પન્ન થાય છે જેની પહોળાઈ $a$ એ પ્રકાશની તરંગલંબાઈના ક્રમની છે. જો $D$ એ સ્લિટથી પડદાનું અંતર હોય,તો મધ્યસ્થ અધિકતમની પહોળાઈ કેટલી હશે?

  • A
    $\frac{2D\lambda}{a}$
  • B
    $\frac{D\lambda}{a}$
  • C
    $\frac{Da}{\lambda}$
  • D
    $\frac{2Da}{\lambda}$

Explore More

Similar Questions

$0.02\, cm$ પહોળાઈ ધરાવતી એક રેખીય છિદ્ર (aperture) ને $60\, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા લેન્સની બરાબર આગળ મૂકવામાં આવે છે. આ છિદ્ર પર $5 \times 10^{-5}\, cm$ તરંગલંબાઈ ધરાવતા સમાંતર કિરણપુંજને લંબરૂપે આપાત કરવામાં આવે છે. વિવર્તન ભાત (diffraction pattern) ની પ્રથમ અપ્રકાશિત પટ્ટીનું પડદાના કેન્દ્રથી અંતર .....$cm$ છે.

જ્યારે પ્રકાશના એકવર્ણી કિરણપુંજને સામાન્ય આપાતકોણે સમતલ ટ્રાન્સમિશન ગ્રેટિંગમાંથી પસાર કરવામાં આવે છે,ત્યારે $O$ પર મળતી સીધી પ્રતિબિંબની સ્થિતિ આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. વિવર્તિત પ્રતિબિંબો $A, B$ અને $C$ અનુક્રમે પ્રથમ,દ્વિતીય અને તૃતીય ક્રમના વિવર્તનને અનુરૂપ છે. જ્યારે ઉદગમને ટૂંકી તરંગલંબાઇ ધરાવતા બીજા ઉદગમ દ્વારા બદલવામાં આવે,ત્યારે:

$6384 Å$ તરંગલંબાઈ ધરાવતા પ્રકાશ વડે એક સ્લિટ વિવર્તન ભાત રચાય છે. આ તરંગલંબાઈ માટેનું બીજું ગૌણ મહત્તમ,$\lambda_0$ તરંગલંબાઈ ધરાવતા પ્રકાશની ભાતમાં ત્રીજા ગૌણ મહત્તમ સાથે સંપાત થાય છે. $\lambda_0$ નું મૂલ્ય કેટલું હશે ($Å$ માં)?

$400 \ nm$ તરંગલંબાઈ ધરાવતો પ્રકાશ $0.2 \ mm$ પહોળાઈની સ્લિટમાંથી વિવર્તન પામીને $100 \ cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા બહિર્ગોળ લેન્સના કેન્દ્રતલમાં કેન્દ્રિત થાય છે. પ્રથમ ગૌણ અધિકતમની પહોળાઈ કેટલી હશે?

$0.3 \text{ mm}$ પહોળાઈની એક સ્લિટને કારણે મળતી ફ્રોનહોફર વિવર્તન ભાત (Fraunhofer diffraction pattern) સ્લિટથી $3 \text{ m}$ દૂર રાખેલા પડદા પર મેળવવામાં આવે છે। પ્રથમ ન્યૂનતમ (minima) પડદા પરના મધ્યસ્થ અધિકતમની બંને બાજુએ $5.5 \text{ mm}$ અંતરે મળે છે। તો વપરાયેલ પ્રકાશની તરંગલંબાઈ કેટલી હશે ($\text{ Å}$ માં)?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo