આકૃતિ એક લાંબો સોલેનોઈડ દર્શાવે છે,જે ઇન્સ્યુલેટેડ કોપર વાયરના ઘણા આંટાઓ ધરાવતું નળાકાર ગૂંચળું છે,જે એમીટર $A$ અને રિઓસ્ટેટ $Rh$ દ્વારા બેટરી સાથે જોડાયેલ છે.
$(i)$ સોલેનોઈડનો કયો છેડો $N$-ધ્રુવ અને કયો છેડો $S$-ધ્રુવ છે?
$(ii)$ સોલેનોઈડની અંદર ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓ દોરો અને તેમની દિશા દર્શાવો. શું ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓ બંધ હોય છે?
$(iii)$ તમે સોલેનોઈડની અંદર ચુંબકીય ક્ષેત્રની પ્રબળતા કેવી રીતે વધારી શકો છો? બે રીતો આપો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $(i)$ છેડા $P$ ને જોતા,પ્રવાહ ઘડિયાળના કાંટાની દિશામાં વહે છે,તેથી,$P$ દક્ષિણ ધ્રુવ તરીકે વર્તે છે. છેડા $Q$ ને જોતા,પ્રવાહ ઘડિયાળના કાંટાની વિરુદ્ધ દિશામાં વહેતો જણાય છે,તેથી,$Q$ ઉત્તર ધ્રુવ તરીકે વર્તે છે.
$(ii)$ સોલેનોઈડની અંદરની ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓ આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. એ નોંધવું મહત્વપૂર્ણ છે કે સોલેનોઈડની બહાર,ક્ષેત્ર રેખાઓ ઉત્તર ધ્રુવથી દક્ષિણ ધ્રુવ તરફ હોય છે,પરંતુ સોલેનોઈડની અંદર,ક્ષેત્ર રેખાઓ દક્ષિણ ધ્રુવથી ઉત્તર ધ્રુવ તરફ હોય છે. હા,ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓ બંધ ગાળાઓ બનાવે છે.
$(iii)$ સોલેનોઈડની અંદર ચુંબકીય ક્ષેત્રની પ્રબળતા નીચે મુજબ વધારી શકાય છે:
$(a)$ સોલેનોઈડમાંથી વહેતા વિદ્યુત પ્રવાહનું મૂલ્ય વધારીને.
$(b)$ સોલેનોઈડમાં કોપર વાયરના આંટાઓની સંખ્યા વધારીને.

Explore More

Similar Questions

સીધા વિદ્યુતપ્રવાહ ધારિત વાહક દ્વારા ઉત્પન્ન થતા ચુંબકીય ક્ષેત્રનું સ્વરૂપ કેવું હોય છે? પ્રયોગની મદદથી સમજાવો.

નીચેના કિસ્સાઓમાં વપરાતા વિદ્યુતપ્રવાહના પ્રકારનું નામ આપો:
$(a)$ ઘરગથ્થુ પુરવઠામાં વપરાતો,
$(b)$ વિદ્યુતકોષ (cell) દ્વારા મળતો.

ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓ એટલે શું? કોઈ બિંદુએ ચુંબકીય ક્ષેત્રની દિશા કેવી રીતે નક્કી કરવામાં આવે છે? ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓના બે મહત્વના ગુણધર્મો જણાવો.

વિદ્યુતપ્રવાહ ધારિત સોલેનોઇડને કારણે ઉદ્ભવતી ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓની ભાત દોરો. આકૃતિમાં ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવો સ્પષ્ટ રીતે દર્શાવો.

વિદ્યુતપ્રવાહ ધારિત વાહકને કારણે ઉદ્ભવતા ચુંબકીય ક્ષેત્રની દિશા શોધવા માટે 'જમણા હાથના અંગૂઠાનો નિયમ' અને 'મેક્સવેલના કોર્કસ્ક્રૂના નિયમ' ની સમજૂતી આપો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo