સમૂહમાં ઉપરથી નીચે તરફ અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે તરફ જતાં તત્વોના ઓક્સાઇડના બેઝિક ગુણધર્મની સમજૂતી આપો.

નીચેનામાંથી કયો તત્વોનો સમૂહ તેમના વધતા ધાત્વીય ગુણધર્મના ક્રમમાં લખાયેલ છે?

મેન્ડેલીફના આવર્ત કોષ્ટકમાં તત્વોને તેમના પરમાણ્વીય દળના ચડતા ક્રમમાં ગોઠવવામાં આવ્યા હતા. જોકે,$58.93 \ amu$ પરમાણ્વીય દળ ધરાવતા કોબાલ્ટને $58.71 \ amu$ પરમાણ્વીય દળ ધરાવતા નિકલની પહેલાં મૂકવામાં આવ્યો હતો. તેનું કારણ આપો.

નીચેના વિધાનો સાચા છે કે ખોટા તે જણાવો: આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં,એક ઝિગ-ઝેગ રેખા ધાતુઓને અધાતુઓથી અલગ કરે છે. સીમાવર્તી તત્વો—બોરોન,સિલિકોન,જર્મેનિયમ,આર્સેનિક,એન્ટિમની,ટેલુરિયમ અને પોલોનિયમ—ગુણધર્મોમાં મધ્યવર્તી છે અને તેમને અર્ધધાતુઓ (metalloids) અથવા સેમીમેટલ્સ કહેવામાં આવે છે.

એક તત્વ આવર્ત કોષ્ટકના $2^{nd}$ સમૂહ અને $3^{rd}$ આવર્તમાં આવેલું છે,જે ઓક્સિજનની હાજરીમાં સળગીને બેઝિક ઓક્સાઈડ બનાવે છે.
$(a)$ તત્વને ઓળખો.
$(b)$ તેની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના લખો.
$(c)$ જ્યારે તે હવાની હાજરીમાં સળગે છે ત્યારે તેનું સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ લખો.

બીજા આવર્તના તત્વોની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા નીચે મુજબ છે:

બીજા આવર્તના તત્વો	$B$	$Be$	$O$	$N$	$Li$	$F$	$C$
પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $(pm)$	$88$	$111$	$66$	$74$	$152$	$64$	$77$

$(i)$ આ તત્વોને તેમની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યાના ઉતરતા ક્રમમાં ગોઠવો.
$(ii)$ શું આ તત્વો હવે આવર્ત કોષ્ટકના આવર્તની ભાત મુજબ ગોઠવાયેલા છે?
$(iii)$ કયા તત્વનો પરમાણ્વીય ક્રમાંક $(a)$ સૌથી નાનો અને $(b)$ સૌથી મોટો છે તે જણાવો.
$(iv)$ ઉપરના ડેટા પરથી તારણ કાઢો કે આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં પરમાણ્વીય કદ અથવા પરમાણ્વીય ત્રિજ્યામાં શું ફેરફાર થાય છે.
$(v)$ આ તત્વોમાંથી એક ધાતુ, એક અધાતુ અને એક અર્ધધાતુનું નામ આપો.
$(vi)$ આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા કેમ ઘટે છે?