$\alpha$-કણોના પ્રકીર્ણન માટે રધરફોર્ડની દલીલ સમજાવો.

(N/A) રધરફોર્ડે દલીલ કરી હતી કે મોટાભાગના $\alpha$-કણો ખૂબ જ નાના ખૂણે વિચલિત થાય છે,તેથી પરમાણુ મોટાભાગે પોલો હોવો જોઈએ.
જો પરમાણુના દળનો મોટો ભાગ તેના કેન્દ્રમાં સઘન રીતે કેન્દ્રિત હોય અને તે ધન વીજભાર ધરાવતો હોય,તો આ ધન વીજભાર અને $\alpha$-કણોના ધન વીજભાર વચ્ચે કુલંબ અપાકર્ષણ બળ લાગી શકે છે.
જો આમ હોય,તો આવતો $\alpha$-કણ તેને ભેદ્યા વિના ધન વીજભારની ખૂબ નજીક જઈ શકે છે અને તે વિચલિત થશે.
આ દલીલે ન્યુક્લિયર પરમાણુની પૂર્વધારણાને સમર્થન આપ્યું હતું. આથી જ રધરફોર્ડને ન્યુક્લિયસની શોધનો શ્રેય આપવામાં આવે છે.
તેમણે દલીલ કરી હતી કે ઇલેક્ટ્રોન ન્યુક્લિયસથી થોડા અંતરે હોય છે. જેમ ગ્રહો સૂર્યની આસપાસ ફરે છે,તેમ ઇલેક્ટ્રોન ન્યુક્લિયસની આસપાસ નિશ્ચિત કક્ષામાં ભ્રમણ કરશે.
રધરફોર્ડના પ્રયોગોએ સૂચવ્યું કે ન્યુક્લિયસનું કદ લગભગ $10^{-15} \ m$ થી $10^{-14} \ m$ જેટલું છે. ગતિવાદ (kinetic theory) પરથી,પરમાણુનું કદ $10^{-10} \ m$ હોવાનું જાણીતું હતું,જે ન્યુક્લિયસના કદ કરતા લગભગ $10,000$ થી $100,000$ ગણું મોટું છે.