પાસ્કલનો દબાણ પ્રસરણનો નિયમ સમજાવો.
(N/A) પાસ્કલનો દબાણ પ્રસરણનો નિયમ જણાવે છે કે: "સ્થિર તરલમાં સમાન ઊંચાઈએ આવેલા તમામ બિંદુઓ પર દબાણ સમાન હોય છે. બંધ પાત્રમાં રહેલા તરલ પર લાગુ પાડવામાં આવતો દબાણનો ફેરફાર તરલના દરેક બિંદુએ અને પાત્રની દીવાલો પર સમાન રીતે પ્રસરિત થાય છે."
એક પાત્રનો વિચાર કરો જેમાં પિસ્ટન અને અલગ-અલગ બિંદુઓ પર કેટલીક ઊભી નળીઓ છે. પાત્રમાં રહેલું દબાણ ઊભી નળીઓમાં રહેલા પ્રવાહીના સ્તંભની ઊંચાઈ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
જ્યારે પિસ્ટનને દબાવવામાં આવે છે, ત્યારે પ્રવાહીનું સ્તર બધી નળીઓમાં ઉપર ચઢે છે અને દરેક નળીમાં સમાન સ્તરે પહોંચે છે.
આ દર્શાવે છે કે જ્યારે તરલ પરનું દબાણ વધારવામાં આવ્યું, ત્યારે તે સમગ્ર કદમાં સમાન રીતે વહેંચાઈ ગયું.
ઘણા ઉપકરણો આ નિયમ પર આધારિત છે, જેમ કે ડોર ક્લોઝર, હાઇડ્રોલિક બ્રેક્સ, હાઇડ્રોલિક લિફ્ટ અને વાહનોમાં શોક એબ્સોર્બર.
એક પાત્રનો વિચાર કરો જેમાં પિસ્ટન અને અલગ-અલગ બિંદુઓ પર કેટલીક ઊભી નળીઓ છે. પાત્રમાં રહેલું દબાણ ઊભી નળીઓમાં રહેલા પ્રવાહીના સ્તંભની ઊંચાઈ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
જ્યારે પિસ્ટનને દબાવવામાં આવે છે, ત્યારે પ્રવાહીનું સ્તર બધી નળીઓમાં ઉપર ચઢે છે અને દરેક નળીમાં સમાન સ્તરે પહોંચે છે.
આ દર્શાવે છે કે જ્યારે તરલ પરનું દબાણ વધારવામાં આવ્યું, ત્યારે તે સમગ્ર કદમાં સમાન રીતે વહેંચાઈ ગયું.
ઘણા ઉપકરણો આ નિયમ પર આધારિત છે, જેમ કે ડોર ક્લોઝર, હાઇડ્રોલિક બ્રેક્સ, હાઇડ્રોલિક લિફ્ટ અને વાહનોમાં શોક એબ્સોર્બર.
Explore More
Similar Questions
એક હાઇડ્રોલિક લિફ્ટમાં,ઇનપુટ પિસ્ટનનું સપાટીનું ક્ષેત્રફળ $6 \ cm^2$ છે અને આઉટપુટ પિસ્ટનનું ક્ષેત્રફળ $1500 \ cm^2$ છે. જો આઉટપુટ પિસ્ટનને $20 \ cm$ ઉપર ઉઠાવવા માટે ઇનપુટ પિસ્ટન પર $100 \ N$ બળ લગાડવામાં આવે,તો કરવામાં આવેલ કાર્ય . . . . . . $kJ$ છે.
DifficultJEE MAIN 2025
View Solutionઆકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ એક હાઇડ્રોલિક લિફ્ટનો ઉપયોગ $1000 \ kg$ દળને ઊંચકવા માટે થાય છે,જે $1 \ m^2$ ક્ષેત્રફળ ધરાવતા પિસ્ટન $(P_1)$ પર મૂકવામાં આવ્યું છે. જો બીજા છેડે રહેલા પિસ્ટન $(P_2)$ નું આડછેદનું ક્ષેત્રફળ $0.01 \ m^2$ હોય,તો $1000 \ kg$ ને ઊંચકવા માટે તેના પર કેટલું દળ મૂકવું પડશે ($kg$ માં)?
સ્થિર સંતુલનમાં રહેલા બંધ પ્રવાહીના એક બિંદુ પર દબાણમાં થતો વધારો પ્રવાહીના અન્ય તમામ બિંદુઓ પર સમાન રીતે વહેંચાય છે. આ ........... મુજબ છે.
Easy
View Solutionઆકૃતિમાં દર્શાવેલ પહોળી નળીના આડછેદનું ક્ષેત્રફળ $800\,cm^2$ છે. જો દળ રહિત પિસ્ટન પર $12\,kg$ દળ મૂકવામાં આવે,તો બે નળીઓમાં પાણીના સ્તરની ઊંચાઈમાં તફાવત $h$ ........ $m$ છે.
Difficult
View Solutionપ્રવાહી પાત્રની સપાટીના દરેક બિંદુ પર કેવી રીતે બળ લગાડે છે?
Easy
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo