Difficult
સહસંયોજક ત્રિજ્યા અને વાન્ડર વાલ્સ ત્રિજ્યા સમજાવો.
(N/A) સહસંયોજક ત્રિજ્યા:
- સહસંયોજક ત્રિજ્યા એટલે અણુમાં એકલ સહસંયોજક બંધથી જોડાયેલા બે સમાન પરમાણુઓના કેન્દ્રો વચ્ચેના અંતરના અડધા ભાગને સહસંયોજક ત્રિજ્યા કહે છે.
- વિષમકેન્દ્રીય અણુ $AB$ માટે, બંધ લંબાઈ $d_{AB} = r_A + r_B$ દ્વારા આપવામાં આવે છે, જ્યાં $r_A$ અને $r_B$ એ અનુક્રમે $A$ અને $B$ પરમાણુઓની સહસંયોજક ત્રિજ્યા છે.
- ઉદાહરણ: $Cl_2$ માં બંધ લંબાઈ $198 \ pm$ છે, તેથી $Cl$ ની સહસંયોજક ત્રિજ્યા $198 \div 2 = 99 \ pm$ થાય.
વાન્ડર વાલ્સ ત્રિજ્યા:
- વાન્ડર વાલ્સ ત્રિજ્યા એ ઘન અવસ્થામાં રહેલા તત્વના પાડોશી અણુઓના બે સમાન પરમાણુઓના કેન્દ્રો વચ્ચેના અંતરના અડધા ભાગ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
- તે બંધનરહિત સ્થિતિમાં પરમાણુના સંયોજકતા કોષ સહિતના એકંદર કદનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
- સહસંયોજક ત્રિજ્યા એટલે અણુમાં એકલ સહસંયોજક બંધથી જોડાયેલા બે સમાન પરમાણુઓના કેન્દ્રો વચ્ચેના અંતરના અડધા ભાગને સહસંયોજક ત્રિજ્યા કહે છે.
- વિષમકેન્દ્રીય અણુ $AB$ માટે, બંધ લંબાઈ $d_{AB} = r_A + r_B$ દ્વારા આપવામાં આવે છે, જ્યાં $r_A$ અને $r_B$ એ અનુક્રમે $A$ અને $B$ પરમાણુઓની સહસંયોજક ત્રિજ્યા છે.
- ઉદાહરણ: $Cl_2$ માં બંધ લંબાઈ $198 \ pm$ છે, તેથી $Cl$ ની સહસંયોજક ત્રિજ્યા $198 \div 2 = 99 \ pm$ થાય.
વાન્ડર વાલ્સ ત્રિજ્યા:
- વાન્ડર વાલ્સ ત્રિજ્યા એ ઘન અવસ્થામાં રહેલા તત્વના પાડોશી અણુઓના બે સમાન પરમાણુઓના કેન્દ્રો વચ્ચેના અંતરના અડધા ભાગ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
- તે બંધનરહિત સ્થિતિમાં પરમાણુના સંયોજકતા કોષ સહિતના એકંદર કદનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
Explore More
Similar Questions
નીચેનામાંથી સૌથી નાની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા ધરાવતું તત્વ ઓળખો:
આયનીય ત્રિજ્યાનો સાચો ક્રમ દર્શાવતો સમૂહ કયો છે?
$Li$,$N$,$C$ અને $Be$ તત્વોમાંથી,સૌથી મોટી પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા ધરાવતું તત્વ કયું છે?
MediumKVPY 2016
View Solutionવિભાગ-$A$ ના તત્ત્વોને વિભાગ-$B$ માં તેમની સાચી પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા ($pm$ માં) સાથે જોડો.
$A$. તત્વ $B$. પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $(pm)$ $A$. $Be$ $I$. $74$ $B$. $C$ $II$. $77$ $C$. $O$ $III$. $66$ $D$. $B$ $IV$. $88$ $E$. $N$ $V$. $111$
| $A$. તત્વ | $B$. પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $(pm)$ |
| $A$. $Be$ | $I$. $74$ |
| $B$. $C$ | $II$. $77$ |
| $C$. $O$ | $III$. $66$ |
| $D$. $B$ | $IV$. $88$ |
| $E$. $N$ | $V$. $111$ |
Medium
View Solutionવિધાન $(A)$: $Na^{+}$ અને $Mg^{2+}$ આયનો આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક છે પરંતુ $Na^{+}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા $Mg^{2+}$ કરતા વધારે છે.
કારણ $(R)$: $Na^{+}$ આયનનો અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર $Mg^{2+}$ આયન કરતા ઓછો છે.
કારણ $(R)$: $Na^{+}$ આયનનો અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર $Mg^{2+}$ આયન કરતા ઓછો છે.
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo