યોગ્ય ઉદાહરણ સાથે હાફ-રિએક્શન પદ્ધતિ દ્વારા રેડોક્સ પ્રક્રિયાને સંતુલિત કરવાની સમજૂતી આપો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
પગલું-$1$: પ્રક્રિયા માટે અસંતુલિત સમીકરણ આયનીય સ્વરૂપમાં લખો:
$Fe_{(aq)}^{+2} + Cr_{2}O_{7_{(aq)}}^{-2} \rightarrow Fe_{(aq)}^{+3} + Cr_{(aq)}^{+3}$
પગલું-$2$: સમીકરણને બે હાફ-રિએક્શનમાં અલગ કરો.
ઓક્સિડેશન હાફ: $Fe_{(aq)}^{+2} \rightarrow Fe_{(aq)}^{+3}$
રિડક્શન હાફ: $Cr_{2}O_{7_{(aq)}}^{-2} \rightarrow Cr_{(aq)}^{+3}$
પગલું-$3$: દરેક હાફ-રિએક્શનમાં $O$ અને $H$ સિવાયના પરમાણુઓને સંતુલિત કરો. રિડક્શન હાફ-રિએક્શન માટે,$Cr$ પરમાણુઓને સંતુલિત કરવા $Cr^{+3}$ ને $2$ વડે ગુણો:
$Cr_{2}O_{7_{(aq)}}^{-2} \rightarrow 2Cr_{(aq)}^{+3}$
પગલું-$4$: એસિડિક માધ્યમમાં થતી પ્રક્રિયાઓ માટે,$O$ પરમાણુઓને સંતુલિત કરવા $H_{2}O$ અને $H$ પરમાણુઓને સંતુલિત કરવા $H^{+}$ ઉમેરો:
$Cr_{2}O_{7_{(aq)}}^{-2} + 14H_{(aq)}^{+} \rightarrow 2Cr_{(aq)}^{+3} + 7H_{2}O_{(l)}$
પગલું-$5$: વીજભારને સંતુલિત કરવા માટે ઇલેક્ટ્રોન ઉમેરો. ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા સમાન કરવા માટે ઓક્સિડેશન હાફ-રિએક્શનને $6$ વડે ગુણો:
ઓક્સિડેશન હાફ: $6Fe_{(aq)}^{+2} \rightarrow 6Fe_{(aq)}^{+3} + 6e^{-}$
રિડક્શન હાફ: $Cr_{2}O_{7_{(aq)}}^{-2} + 14H_{(aq)}^{+} + 6e^{-} \rightarrow 2Cr_{(aq)}^{+3} + 7H_{2}O_{(l)}$
પગલું-$6$: સંતુલિત કુલ પ્રક્રિયા મેળવવા માટે બંને હાફ-રિએક્શનનો સરવાળો કરો:
$6Fe_{(aq)}^{+2} + Cr_{2}O_{7_{(aq)}}^{-2} + 14H_{(aq)}^{+} \rightarrow 6Fe_{(aq)}^{+3} + 2Cr_{(aq)}^{+3} + 7H_{2}O_{(l)}$

Explore More

Similar Questions

ઓક્સિડેશન આંકની પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરીને નીચેની પ્રક્રિયા માટે સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ લખો:
બેઝિક માધ્યમમાં પ્રવાહી હાઇડ્રેઝીન $(N_2H_4)$ ની ક્લોરેટ આયન $(ClO_3^-)$ સાથેની પ્રક્રિયાથી નાઈટ્રિક ઓક્સાઈડ વાયુ $(NO)$ અને ક્લોરાઈડ આયન $(Cl^-)$ ઉત્પન્ન થાય છે.

આપેલ પ્રક્રિયાના પ્રકારમાંથી $A$,$B$,$C$,$D$ નક્કી કરો.
$2NaBr + MnO_2 + 2H_2SO_4 \longrightarrow MnSO_4 + Na_2SO_4 + Br_2 + 2H_2O$

પ્રક્રિયા $Zn + 2H^{+} + 2Cl^{-} \to Zn^{2+} + 2Cl^{-} + H_2$ માં,પ્રેક્ષક આયન (spectator ion) કયો છે?

$Na_2S_2O_3$ ના દ્રાવણને $0.167 \ g$ $KBrO_3$ ની સાપેક્ષમાં આયોડોમેટ્રિકલી પ્રમાણિત કરવામાં આવે છે,જ્યાં $BrO_3^-$ એ $Br^-$ માં ફેરવાય છે. આ પ્રક્રિયા માટે $45 \ mL$ $Na_2S_2O_3$ ના દ્રાવણની જરૂર પડે છે. $Na_2S_2O_3$ ની સાંદ્રતા $N$ માં કેટલી હશે?
$[KBrO_3 \text{ નો અણુભાર } = 167]$

Difficult
View Solution

બેઝિક માધ્યમમાં થતી નીચેની પ્રક્રિયા ધ્યાનમાં લો: $2MnO_4^- (aq) + Br^- (aq) \to 2MnO_2 (s) + BrO_3^- (aq)$. ઉપરની પ્રક્રિયાને વધુ સંતુલિત કેવી રીતે કરી શકાય?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo