$AC$ જનરેટરમાં ઉદ્ભવતા પ્રેરિત $emf$ ના લક્ષણોની ચર્ચા કરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $AC$ જનરેટરમાં,એક ગૂંચળું સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્ર $B$ માં ભ્રમણ કરે છે. કોઈપણ સમયે $t$ પર ગૂંચળા સાથે સંકળાયેલ ચુંબકીય ફ્લક્સ $\phi = NBA \cos(\omega t)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $N$ આંટાની સંખ્યા છે,$A$ ગૂંચળાનું ક્ષેત્રફળ છે અને $\omega$ કોણીય વેગ છે.
ફેરાડેના પ્રેરણના નિયમ મુજબ,પ્રેરિત $emf$ $\varepsilon = -\frac{d\phi}{dt} = NBA\omega \sin(\omega t)$ છે.
ધારો કે $\varepsilon_0 = NBA\omega$ એ $emf$ નું મહત્તમ મૂલ્ય છે. તેથી $\varepsilon = \varepsilon_0 \sin(\omega t)$.
લક્ષણો:
$1$. પ્રેરિત $emf$ સમય સાથે સાઈન વિધેય મુજબ બદલાય છે.
$2$. $\omega t = 0, 180^\circ, 360^\circ$ પર,$emf$ શૂન્ય હોય છે કારણ કે ગૂંચળાનું સમતલ ચુંબકીય ક્ષેત્રને લંબ હોય છે.
$3$. $\omega t = 90^\circ$ પર,$emf$ મહત્તમ ધન $(\varepsilon_0)$ હોય છે કારણ કે ફ્લક્સમાં થતો ફેરફારનો દર મહત્તમ હોય છે.
$4$. $\omega t = 270^\circ$ પર,$emf$ મહત્તમ ઋણ $(-\varepsilon_0)$ હોય છે કારણ કે ગૂંચળું ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓની સાપેક્ષમાં વિરુદ્ધ દિશામાં ગતિ કરે છે.

Explore More

Similar Questions

$B = 10^{-2} \, T$ ના સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં,$30 \, cm$ ત્રિજ્યા અને $\pi^2 \, \Omega$ અવરોધ ધરાવતું એક વર્તુળાકાર ગૂંચળું,જે $B$ ની દિશાને લંબ હોય અને ગૂંચળાના વ્યાસ પર હોય તેવી ધરી પર ફરે છે. જો ગૂંચળું $200 \, rpm$ ની ઝડપે ફરતું હોય,તો ગૂંચળામાં ઉત્પન્ન થતા પ્રેરિત પ્રવાહનો કંપવિસ્તાર .....$mA$ છે.

જ્યારે એક લંબચોરસ ગૂંચળાને સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં તેના કેન્દ્રમાંથી પસાર થતી અને ક્ષેત્રને લંબ એવી ધરીની આસપાસ ફેરવવામાં આવે છે,ત્યારે ગૂંચળામાં પ્રેરિત emf કેવી રીતે બદલાય છે?

$10\, cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતી એક વર્તુળાકાર કોઈલને $3.0 \times 10^{-5}\, T$ ના સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં એવી રીતે મૂકવામાં આવે છે કે જેથી શરૂઆતમાં તેનું સમતલ ચુંબકીય ક્ષેત્રને લંબ હોય. તેને કોઈલના વ્યાસ પરની અને ચુંબકીય ક્ષેત્રને લંબ એવી ધરીની આસપાસ અચળ કોણીય ઝડપે ફેરવવામાં આવે છે,જેથી તે $0.2\, s$ માં અડધું પરિભ્રમણ પૂર્ણ કરે છે. કોઈલમાં પ્રેરિત $EMF$ નું મહત્તમ મૂલ્ય ($\mu V$ માં) કયા પૂર્ણાંકની નજીક હશે? $....\mu V$

ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં ભ્રમણ કરતા તારના ગૂંચળામાં પ્રેરિત $e.m.f.$ શેના પર આધાર રાખતું નથી?

$70 \, cm^2$ ક્ષેત્રફળ ધરાવતી અને $600$ આંટા ધરાવતી એક ચોરસ આકારની કોઈલ $0.4 \, Wb/m^2$ ના ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં ભ્રમણ કરે છે. આ ભ્રમણ કોઈલની એક બાજુને સમાંતર અને ચુંબકીય ક્ષેત્રની દિશાને લંબ એવી ધરી પર થાય છે. જો કોઈલ એક મિનિટમાં $500$ પરિભ્રમણ પૂર્ણ કરતી હોય,તો જ્યારે કોઈલનું સમતલ ચુંબકીય ક્ષેત્ર સાથે $60^{\circ}$ ના ખૂણે નમેલું હોય ત્યારે તત્કાલીન emf $..........V$ હશે. ($\pi = \frac{22}{7}$ લો)

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo