અચળ તાપમાને પાણીનું સંતુલન બાષ્પદબાણ માપવાની પદ્ધતિનું વર્ણન કરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) પ્રક્રિયા: પારદર્શક પેટી લો જેમાં પારો (mercury) ધરાવતી $U$-ટ્યુબ (મેનોમીટર) જોડેલી હોય. પેટીમાં થોડા કલાકો માટે નિર્જળ કેલ્શિયમ ક્લોરાઈડ $(CaCl_2)$ અથવા ફોસ્ફરસ પેન્ટોક્સાઈડ $(P_4O_{10})$ જેવા સૂકવણીકારક પદાર્થને મૂકવામાં આવે છે. આનાથી પેટીની અંદરની હવા ભેજમુક્ત થાય છે.
સૂકવણીકારક પદાર્થને દૂર કર્યા પછી,પાણી ભરેલી એક વોચ ગ્લાસ (અથવા પેટ્રી ડિશ) ઝડપથી પેટીની અંદર મૂકવામાં આવે છે.
અવલોકન: મેનોમીટરની જમણી બાજુની નળીમાં પારાનું સ્તર ધીમે ધીમે વધતું જોવા મળે છે અને અંતે તે અચળ મૂલ્ય પ્રાપ્ત કરે છે.
નિષ્કર્ષ: આ અવલોકન દર્શાવે છે કે:
$(i)$ શરૂઆતમાં,પાણીના બાષ્પીભવનને કારણે પેટીની અંદરનું દબાણ વધે છે.
$(ii)$ થોડા સમય પછી,પેટીની અંદરનું દબાણ અચળ થઈ જાય છે,જે સૂચવે છે કે બાષ્પીભવનનો દર અને સંઘનનનો દર સમાન છે (સંતુલન સ્થિતિ).
$(iii)$ સંતુલન પ્રાપ્ત ન થાય ત્યાં સુધી વોચ ગ્લાસમાં પાણીનું કદ થોડું ઘટે છે.

Explore More

Similar Questions

સંતુલન $H_{2} + I_{2} \rightleftharpoons 2 HI$ માં,જો આપેલ તાપમાને પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતા વધારવામાં આવે,તો સંતુલન અચળાંક $K_{C}$ નું મૂલ્ય

નીચેનામાંથી કયા કિસ્સામાં પ્રક્રિયા પૂર્ણતાની સૌથી નજીક પહોંચે છે?

આપેલ પ્રક્રિયા $N_2 + O_2 \rightleftharpoons 2NO$ માં,સંતુલનનો અર્થ એ છે કે

$H_2O_{(s)} \rightleftharpoons H_2O_{(l)}$ પ્રક્રિયા માટે $0^{\circ}C$ તાપમાને અને $1 \ atm$ દબાણે નીચેનામાંથી શું સાચું છે?

એક સીલબંધ પાત્રમાં નિશ્ચિત તાપમાને પ્રવાહી તેની બાષ્પ સાથે સંતુલનમાં છે. પાત્રનું કદ અચાનક વધારવામાં આવે છે.
$(a)$ બાષ્પ દબાણ પર આ ફેરફારની પ્રારંભિક અસર શું થશે?
$(b)$ બાષ્પીભવન અને સંઘનનનો દર શરૂઆતમાં કેવી રીતે બદલાય છે?
$(c)$ જ્યારે અંતે સંતુલન પુનઃસ્થાપિત થાય ત્યારે શું થાય છે અને અંતિમ બાષ્પ દબાણ શું હશે?

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo