ધ્વનિ તરંગની ઝડપનું સમીકરણ મેળવો અને વિવિધ માધ્યમોમાં ધ્વનિની ઝડપ માટેના સમીકરણો મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) લંબગત તરંગમાં,માધ્યમના ઘટકો તરંગના પ્રસરણની દિશામાં આગળ અને પાછળ દોલન કરે છે.
માધ્યમના ઘટક પર દબાણ બદલાતા તેના કદમાં કેટલો ફેરફાર થાય છે તે નક્કી કરતો ગુણધર્મ બલ્ક મોડ્યુલસ $B$ છે. તેનું પરિમાણીય સૂત્ર $[M^{1} L^{-1} T^{-2}]$ છે.
માધ્યમમાં લંબગત તરંગો સંઘનન અને વિઘનન અથવા ઘનતા $\rho$ માં ફેરફારના સ્વરૂપમાં પ્રવાસ કરે છે. ઘનતાનું પરિમાણ $[M^{1} L^{-3} T^{0}]$ છે.
આમ,ગુણોત્તર $\frac{B}{\rho}$ નું પરિમાણ:
$\frac{[B]}{[\rho]} = \frac{[M^{1} L^{-1} T^{-2}]}{[M^{1} L^{-3} T^{0}]} = [L^{2} T^{-2}]$
વેગ $v$ નું પરિમાણ $[L^{1} T^{-1}]$ હોવાથી,$[v^{2}] = [L^{2} T^{-2}]$ થાય.
તેથી,$\frac{B}{\rho} \propto v^{2}$.
પરિમાણીય વિશ્લેષણના આધારે,માધ્યમમાં લંબગત તરંગોની ઝડપ માટેનું સમીકરણ $v = C \sqrt{\frac{B}{\rho}}$ છે,જ્યાં $C$ એ પરિમાણરહિત અચળાંક છે,જેનું મૂલ્ય $1$ છે.
આમ,પ્રવાહીમાં લંબગત તરંગોની ઝડપ $v = \sqrt{\frac{B}{\rho}}$ છે.
ઘન સળિયા કે દંડ માટે,સ્થિતિસ્થાપકતાનો સંબંધિત મોડ્યુલસ યંગ મોડ્યુલસ $Y$ છે,અને ઝડપ $v = \sqrt{\frac{Y}{\rho}}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.

Explore More

Similar Questions

રાત્રિના સમયે અવાજની તીવ્રતા વધવાનું કારણ શું છે?

$1 \; m$ લંબાઈનો એક ધાતુનો સળિયો સખત ધાતુના ભોંયતળિયા પર ઊભી રીતે પાડવામાં આવે છે. ઓસિલોસ્કોપનો ઉપયોગ કરીને,તે નક્કી કરવામાં આવ્યું છે કે આ અથડામણ $1.2 \; kHz$ આવૃત્તિનું સંગત તરંગ ઉત્પન્ન કરે છે. ધાતુના સળિયામાં અવાજની ઝડપ કેટલી હશે ($; m/s$ માં)?

એક હોસ્પિટલ પેશીમાં ગાંઠો શોધવા માટે અલ્ટ્રાસોનિક સ્કેનરનો ઉપયોગ કરે છે. જે પેશીમાં અવાજની ઝડપ $1.7 \; km/s$ છે,તેમાં અવાજની તરંગલંબાઇ કેટલી હશે? સ્કેનરની ઓપરેટિંગ ફ્રીક્વન્સી $4.2 \; MHz$ છે.

હવામાં ધ્વનિ તરંગની ઝડપ માટે ન્યૂટનનું સમીકરણ લખો.

અચળ તાપમાને હવામાં ધ્વનિની ઝડપ વિરુદ્ધ દબાણના આલેખનો આકાર કેવો હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo