$(a)$ વ્યક્તિમાં લઘુદ્રષ્ટિની ખામી (near-sightedness) ઉદભવવાના બે મુખ્ય કારણો જણાવો. આ ખામીને કેવી રીતે સુધારી શકાય છે?
$(b)$ 'એસ્ટિગ્મેટિઝમ' (દ્રષ્ટિ વૈષમ્ય) એટલે શું અને આ દ્રષ્ટિની ખામીને કેવી રીતે સુધારી શકાય છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ નજીકની વસ્તુઓ જોઈ શકે છે પરંતુ દૂરની વસ્તુઓ સ્પષ્ટ રીતે જોઈ શકતી નથી,ત્યારે તે ખામીને લઘુદ્રષ્ટિની ખામી (માયોપિયા) કહેવામાં આવે છે. આ ખામી $(i)$ કોર્નિયાની વધુ પડતી વક્રતા અથવા $(ii)$ આંખના ડોળાના લંબાઈમાં વધારો થવાને કારણે થાય છે. પરિણામે,દૂરની વસ્તુનું પ્રતિબિંબ રેટિના પર બનવાને બદલે રેટિનાની આગળ બને છે. તેને યોગ્ય પાવરના અંતર્ગોળ લેન્સનો ઉપયોગ કરીને સુધારી શકાય છે.
$(b)$ એસ્ટિગ્મેટિઝમ એ દ્રષ્ટિની એવી ખામી છે જેમાં વ્યક્તિ તમામ દિશાઓમાં (આડી અને ઊભી) એકસાથે સમાન રીતે ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી શકતી નથી. આ એટલા માટે થાય છે કારણ કે કોર્નિયા અથવા આંખના લેન્સની વક્રતા અલગ-અલગ સમતલોમાં અલગ-અલગ હોય છે. આ ખામીને નળાકાર લેન્સ (cylindrical lens) નો ઉપયોગ કરીને સુધારવામાં આવે છે.

Explore More

Similar Questions

જ્યારે સફેદ પ્રકાશનું કિરણ કાચના પ્રિઝમમાંથી પસાર થાય છે ત્યારે સફેદ પ્રકાશનો કયો રંગ $(i)$ સૌથી ઓછું વિચલન અને $(ii)$ સૌથી વધુ વિચલન અનુભવે છે?

વર્ગખંડમાં પાછળ બેઠેલી એક વિદ્યાર્થીની બ્લેકબોર્ડ પર લખેલા અક્ષરો સ્પષ્ટ વાંચી શકતી નથી. ડૉક્ટર તેને શું સલાહ આપશે? આ ખામીના નિવારણ માટે કિરણ આકૃતિ દોરો.

પ્રકાશનું પ્રકીર્ણન કયા પરિબળ પર આધાર રાખે છે તે જણાવો. અવકાશમાં આકાશ શા માટે કાળું દેખાય છે?

પ્રકૃતિમાં સફેદ પ્રકાશનું વિભાજન (dispersion) જોવા મળતું હોય તેવું એક ઉદાહરણ આપો.

કયા રંગની તરંગલંબાઈ મહત્તમ અને કયા રંગની તરંગલંબાઈ ન્યૂનતમ હોય છે? તરંગલંબાઈના આધારે સમજાવો કે કયો રંગ સૌથી વધુ વિચલિત થાય છે અને કયો રંગ સૌથી ઓછો વિચલિત થાય છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo