$(a)$ પરાવર્તી કમાન (reflex arc) એટલે શું?
$(b)$ પરાવર્તી કમાનના ઘટકો કયા છે?
$(c)$ સ્નાયુ કોષો કેવી રીતે હલનચલન કરે છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) પરાવર્તી ક્રિયામાં ચેતા આવેગો દ્વારા જે માર્ગ લેવામાં આવે છે તેને પરાવર્તી કમાન કહે છે. આ સંકેત (ઉત્તેજના) ને ઓળખવાની અને તેના પ્રતિભાવ રૂપે ઝડપથી કાર્ય કરવાની પ્રક્રિયા છે.
$(b)$ પરાવર્તી કમાનના ઘટકો આ મુજબ છે: $\text{ઉત્તેજના} \rightarrow \text{ગ્રાહી અંગો} \rightarrow \text{સંવેદી ચેતાકોષો} \rightarrow \text{પૃષ્ઠરજ્જુ (મધ્યસ્થ ચેતાતંત્ર)} \rightarrow \text{ચાલક ચેતાકોષો} \rightarrow \text{કારક અંગ (સ્નાયુ/ગ્રંથિ)}$.
$(c)$ સ્નાયુ કોષોમાં વિશિષ્ટ સંકોચનશીલ પ્રોટીન હોય છે જે ચેતાતંત્રમાંથી મળતા વિદ્યુત આવેગોના પ્રતિભાવમાં તેમનો આકાર અને ગોઠવણી બદલે છે. આ ફેરફારને કારણે સ્નાયુ કોષો ટૂંકા થાય છે,જેના પરિણામે હલનચલન થાય છે.

Explore More

Similar Questions

$Mimosa$ $pudica$ (લજામણી) ના પાંદડાને આંગળી વડે સ્પર્શ કરવામાં આવે ત્યારે તે કેવા પ્રકારની હલનચલન દર્શાવે છે?

પુરુષ જાતીય અંતઃસ્ત્રાવ કયો છે?

પુખ્તાવસ્થા (puberty) સમયે,છોકરાઓ અને છોકરીઓ બંનેના દેખાવમાં ઘણા ફેરફારો જોવા મળે છે. આ ફેરફારો માટે જવાબદાર અંતઃસ્ત્રાવોના નામ આપો.

નીચેની પ્રક્રિયાઓ માટે જવાબદાર વનસ્પતિ અંતઃસ્ત્રાવોના નામ આપો:
$(a)$ કોષોનું લંબન
$(b)$ પ્રકાંડની વૃદ્ધિ
$(c)$ કોષ વિભાજનને પ્રોત્સાહન
$(d)$ વૃદ્ધ પાંદડાઓનું ખરી પડવું.

$(a)$ લજામણીના છોડના પર્ણોનું હલનચલન અને પ્રકાશ તરફ પ્રકાંડની વૃદ્ધિ કેવી રીતે અલગ છે?
$(b)$ રસાયણાવર્તન (Chemotropism) એટલે શું? એક ઉદાહરણ આપો.
$(c)$ આવર્તન (Tropism) એટલે શું?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo