બેઝિસ (basis) એટલે શું? પેરેલેક્સ (parallax) એટલે શું? કોણીય વ્યાસ (angular diameter) ની વ્યાખ્યા આપો.
(N/A) $(1)$ અવલોકન માટેના બે બિંદુઓ વચ્ચેના અંતરને બેઝિસ (basis) કહેવામાં આવે છે.
$(2)$ જ્યારે તમે તમારી સામે કોઈ પૃષ્ઠભૂમિ (જેમ કે દીવાલ) પરના કોઈ ચોક્કસ બિંદુની સામે પેન્સિલ પકડો છો અને પહેલા તમારી ડાબી આંખ $(A)$ વડે (જમણી આંખ બંધ કરીને) પેન્સિલ જુઓ છો અને પછી તમારી જમણી આંખ $(B)$ વડે (ડાબી આંખ બંધ કરીને) પેન્સિલ જુઓ છો,ત્યારે તમે જોશો કે દીવાલ પરના બિંદુની સાપેક્ષમાં પેન્સિલનું સ્થાન બદલાતું જણાય છે. અવલોકનકારના સ્થાનમાં ફેરફારને કારણે પદાર્થના દેખીતા સ્થાનમાં થતા આ ફેરફારને પેરેલેક્સ (parallax) કહેવામાં આવે છે.
$(3)$ કોણીય વ્યાસ: પૃથ્વીની સપાટી પરના કોઈ બિંદુએ અવકાશી પદાર્થ (જેમ કે ગ્રહ અથવા ચંદ્ર) ના વ્યાસ દ્વારા આંતરાતા ખૂણાને કોણીય વ્યાસ $(\alpha)$ કહેવામાં આવે છે.
$(2)$ જ્યારે તમે તમારી સામે કોઈ પૃષ્ઠભૂમિ (જેમ કે દીવાલ) પરના કોઈ ચોક્કસ બિંદુની સામે પેન્સિલ પકડો છો અને પહેલા તમારી ડાબી આંખ $(A)$ વડે (જમણી આંખ બંધ કરીને) પેન્સિલ જુઓ છો અને પછી તમારી જમણી આંખ $(B)$ વડે (ડાબી આંખ બંધ કરીને) પેન્સિલ જુઓ છો,ત્યારે તમે જોશો કે દીવાલ પરના બિંદુની સાપેક્ષમાં પેન્સિલનું સ્થાન બદલાતું જણાય છે. અવલોકનકારના સ્થાનમાં ફેરફારને કારણે પદાર્થના દેખીતા સ્થાનમાં થતા આ ફેરફારને પેરેલેક્સ (parallax) કહેવામાં આવે છે.
$(3)$ કોણીય વ્યાસ: પૃથ્વીની સપાટી પરના કોઈ બિંદુએ અવકાશી પદાર્થ (જેમ કે ગ્રહ અથવા ચંદ્ર) ના વ્યાસ દ્વારા આંતરાતા ખૂણાને કોણીય વ્યાસ $(\alpha)$ કહેવામાં આવે છે.
Explore More
Similar Questions
એવો દાવો કરવામાં આવે છે કે જો બે સીઝિયમ ઘડિયાળોને કોઈપણ ખલેલ વગર $100$ વર્ષ સુધી ચલાવવામાં આવે,તો તે માત્ર $0.02\; s$ જેટલો જ તફાવત દર્શાવી શકે છે. $1\; s$ ના સમયગાળાને માપવા માટે પ્રમાણિત સીઝિયમ ઘડિયાળની ચોકસાઈ વિશે આ શું સૂચવે છે?
Medium
View Solutionસૂર્યનો કોણીય વ્યાસ $1920^{\prime \prime}$ માપવામાં આવ્યો છે. પૃથ્વીથી સૂર્યનું અંતર $D = 1.496 \times 10^{11} \ m$ છે. સૂર્યનો વ્યાસ કેટલો હશે?
Easy
View Solutionપરમાણુ ભૌતિકવિજ્ઞાનમાં દળનો એકમ વ્યાખ્યાયિત કરો. પદાર્થના દળનું માપન સમજાવો.
Easy
View Solutionસૂર્યનો કોણીય વ્યાસ $1920''$ માપવામાં આવ્યો છે. જો પૃથ્વીથી સૂર્યનું અંતર $1.496 \times 10^{11} \ m$ હોય,તો સૂર્યનો વ્યાસ શોધો. (આપેલ છે: $1'' = 4.85 \times 10^{-6} \ rad$)
Medium
View Solution$(a)$ પૃથ્વી-ચંદ્રનું અંતર પૃથ્વીની આશરે $60$ ત્રિજ્યા જેટલું છે. ચંદ્ર પરથી જોતા પૃથ્વીનો કોણીય વ્યાસ (આશરે ડિગ્રીમાં) કેટલો હશે?
$(b)$ પૃથ્વી પરથી ચંદ્રનો કોણીય વ્યાસ $(1/2)^{\circ}$ દેખાય છે. પૃથ્વીની સરખામણીમાં તેનું સાપેક્ષ કદ કેટલું હશે?
$(c)$ લંબન માપન પરથી,સૂર્ય પૃથ્વી-ચંદ્રના અંતર કરતા આશરે $400$ ગણા અંતરે હોવાનું જણાય છે. સૂર્ય અને પૃથ્વીના વ્યાસનો ગુણોત્તર અંદાજો.
$(b)$ પૃથ્વી પરથી ચંદ્રનો કોણીય વ્યાસ $(1/2)^{\circ}$ દેખાય છે. પૃથ્વીની સરખામણીમાં તેનું સાપેક્ષ કદ કેટલું હશે?
$(c)$ લંબન માપન પરથી,સૂર્ય પૃથ્વી-ચંદ્રના અંતર કરતા આશરે $400$ ગણા અંતરે હોવાનું જણાય છે. સૂર્ય અને પૃથ્વીના વ્યાસનો ગુણોત્તર અંદાજો.
Medium
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo