પાતળા પ્રિઝમ દ્વારા સમતલ તરંગના વક્રીભવનની સમજૂતી આપો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) આકૃતિમાં એક ક્ષણે પ્રિઝમ પર આપાત થતું સમાંતર કિરણપુંજ દર્શાવેલ છે. તેનો અનુરૂપ આપાત સમતલ તરંગ અગ્ર $A_{1}B_{1}$ કિરણોને લંબ છે. નિર્ગમન કિરણપુંજ $A_{2}B_{2}$ દ્વારા દર્શાવેલ છે.
પ્રિઝમના પાયામાંથી પસાર થતા કિરણની પથ લંબાઈ ($A_{1}$ થી $A_{2}$) એ પ્રિઝમના શિરોબિંદુમાંથી પસાર થતા કિરણની પથ લંબાઈ ($B_{1}'$ થી $B_{2}'$) કરતા વધારે છે.
પ્રિઝમમાં પ્રકાશનો વેગ હવામાં પ્રકાશના વેગ કરતા ઓછો હોવાથી,પ્રકાશને $A_{1}A_{2}$ પથ કાપવા માટે $B_{1}'B_{2}'$ પથ કરતા વધુ સમય લાગે છે.
પરિણામે,$A_{2}$ આગળનું તરંગ અગ્ર $B_{2}$ આગળના તરંગ અગ્ર કરતા પાછળ રહી જાય છે. આથી,નિર્ગમન તરંગ અગ્ર આપાત તરંગ અગ્રની સાપેક્ષમાં નમેલું હોય છે,જે પ્રિઝમ દ્વારા પ્રકાશના વિચલનને સમજાવે છે.

Explore More

Similar Questions

તરંગ અગ્ર (Wave front) એ એવા તમામ બિંદુઓનો પથ છે જ્યાં માધ્યમના કણો સમાન ........... સાથે કંપન કરે છે.

આપેલ તરંગાગ્રહ (wavefront) માં કોઈપણ બે કણો વચ્ચેનો કળા તફાવત (phase difference) . . . . . . rad હોય છે.

જ્યારે પ્રકાશના બિંદુવત સ્ત્રોતને બહિર્ગોળ લેન્સના મુખ્ય કેન્દ્ર પર મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે લેન્સમાંથી પ્રકાશ બહાર આવે છે. બહાર આવતા પ્રકાશના તરંગાગ્રહનો આકાર કેવો હશે?

હ્યુજન્સના ગૌણ તરંગોના સિદ્ધાંતનો ઉપયોગ શેના માટે કરી શકાય છે?

નીચેનામાંથી કઈ ઘટના હ્યુગેન્સના તરંગાગ્રહના નિર્માણ દ્વારા સમજાવી શકાતી નથી?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo