બેન્ઝીન માટે સામાન્ય ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી વિસ્થાપન પ્રક્રિયાના પ્રથમ અને બીજા તબક્કાની ક્રિયાવિધિ સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) બેન્ઝીનમાં ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી વિસ્થાપન પ્રક્રિયા મુખ્યત્વે બે તબક્કામાં થાય છે:
તબક્કો $1$: $\sigma$-સંકિર્ણ (એરેનિયમ આયન) નું નિર્માણ.
આ તબક્કામાં,ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી $(E^+)$ બેન્ઝીન વલય પર હુમલો કરે છે,જેનાથી બેન્ઝીન વલયના સ્થાયી $\pi$-ઇલેક્ટ્રોન વાદળનો નાશ થાય છે. આનાથી કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી નીપજ બને છે જેને $\sigma$-સંકિર્ણ અથવા એરેનિયમ આયન કહેવાય છે. આ તબક્કામાં એરોમેટિકતા ગુમાવવી પડે છે અને વધુ ઉર્જાની જરૂર પડે છે,તેથી આ ધીમો અને વેગ નિર્ણાયક તબક્કો છે. $\sigma$-સંકિર્ણમાં એક કાર્બન પરમાણુ $sp^3$ સંકરણ ધરાવે છે,જે તેને બિન-એરોમેટિક બનાવે છે. ધન વીજભાર વલય પર સંસ્પંદન દ્વારા વિસ્થાનિકૃત થાય છે,જે રચનાઓ $A$,$B$,અને $C$ દ્વારા દર્શાવેલ છે,અને $D$ એ સંસ્પંદન સંકર સ્વરૂપ છે.
તબક્કો $2$: એરોમેટિકતા પુનઃસ્થાપિત કરવા માટે પ્રોટોનનું દૂર થવું.
આ ઝડપી તબક્કામાં,$\sigma$-સંકિર્ણ તેના $sp^3$ સંકરણ ધરાવતા કાર્બન પરથી પ્રોટોન $(H^+)$ ને બેઝને મુક્ત કરે છે. આનાથી વલયની એરોમેટિકતા પાછી આવે છે અને અંતિમ વિસ્થાપિત બેન્ઝીન નીપજ મળે છે.

Explore More

Similar Questions

નીચેનામાંથી કયા સંયોજનો એરોમેટિક છે:
$(A)$ હેપ્ટાફુલવીન
$(B)$ બેન્ઝીન
$(C)$ સાયક્લોપેન્ટાડાયનાઈલ એનાયન
$(D)$ સાયક્લોપેન્ટાડાયનાઈલ કેટાયન
નીચેના વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો:

$1, 2-$ડાયમિથાઇલબેન્ઝિન ($o-$ઝાયલિન) ના ઓઝોનોલિસિસની નીપજો લખો. આ પરિણામ બેન્ઝિન માટેની કેક્યુલે $(Kekul\text{é})$ બંધારણને કેવી રીતે સમર્થન આપે છે?

Difficult
View Solution

બેન્ઝીનના નાઈટ્રેશન માટેની ક્રિયાવિધિ સમજાવો.

$V_2O_5$ ની હાજરીમાં $o$-ઝાયલીનનું ઓક્સિડેશન કરવામાં આવે ત્યારે મળતી નીપજ કઈ છે?

નીચેની પ્રતિક્રિયા યોજનામાં નીપજો $A$ અને $B$ ઓળખો:
પ્રતિક્રિયા $1$: બેન્ઝીન + $Cl_2$ (વધારે) $\xrightarrow{FeCl_3}$ $A$
પ્રતિક્રિયા $2$: બેન્ઝીન + $Cl_2$ (વધારે) $\xrightarrow{h\nu}$ $B$

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo