મૂત્ર ત્યાગની પ્રક્રિયા વિશે ચર્ચા કરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $1$. ઉત્સર્જન એકમો, જેને $\text{નેફ્રોન્સ}$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તે સતત મૂત્ર બનાવે છે અને $\text{મૂત્રવાહિનીઓ}$ (ureters) ના પરિસંકોચન દ્વારા તેને મૂત્રાશય સુધી પહોંચાડે છે.
$2$. $\text{મૂત્રાશય}$ (urinary bladder) મૂત્રના કામચલાઉ સંગ્રહસ્થાન તરીકે કાર્ય કરે છે.
$3$. જેમ જેમ મૂત્રાશય મૂત્રથી ભરાય છે, તેમ તેની દીવાલોમાં રહેલા $\text{તાણ}-\text{ગ્રાહીઓ}$ (stretch receptors) ઉત્તેજિત થાય છે, જે $\text{મધ્યસ્થ } \text{ચેતાતંત્ર}$ $(CNS)$ ને સંવેદનાત્મક સંકેતો મોકલે છે.
$4$. $CNS$ આ સંકેતો પર પ્રક્રિયા કરે છે અને મૂત્રાશયની સરળ સ્નાયુઓના સંકોચન માટે અને તે જ સમયે $\text{મૂત્રમાર્ગના } \text{મુદ્રિકા } \text{સ્નાયુઓ}$ (urethral sphincter) ના શિથિલન માટે મોટર આદેશો મોકલે છે.
$5$. આ સંકલિત ક્રિયાને કારણે શરીરમાંથી મૂત્રનો ત્યાગ થાય છે, જેને $\text{મૂત્રત્યાગ}$ (micturition) કહેવામાં આવે છે.
$6$. મૂત્રાશયનું સંકોચન અને શિથિલન $\text{અનુકંપી}$ (sympathetic) અને $\text{પરાનુકંપી}$ (parasympathetic) ચેતાતંતુઓ દ્વારા વહન પામતા ચેતા આવેગો દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે.
$7$. એક પુખ્ત મનુષ્ય દરરોજ આશરે $1.5 \text{ } L$ મૂત્રનો ત્યાગ કરે છે.

Explore More

Similar Questions

પેશાબ (મૂત્રત્યાગ) ની મુખ્ય ઘટનાઓની રૂપરેખા નીચે અવ્યવસ્થિત રીતે આપવામાં આવી છે:
$I.$ મૂત્રાશયની દીવાલ પરના સ્ટ્રેચ રિસેપ્ટર્સ (ખેંચાણ ગ્રાહીઓ) $CNS$ ને સંકેત મોકલે છે.
$II.$ મૂત્રાશય પેશાબથી ભરાઈ જાય છે અને ફૂલે છે.
$III.$ મૂત્રત્યાગ (Micturition).
$IV.$ $CNS$ મૂત્રાશયના સરળ સ્નાયુઓના સંકોચન અને યુરેથ્રલ સ્ફિન્ક્ટરના એકસાથે શિથિલન માટે મોટર સંદેશા મોકલે છે.
પેશાબ માટેના પગલાંનો સાચો ક્રમ કયો છે?

મૂત્રનિકાલ (Micturition) દરમિયાન નીચેનામાંથી શું થાય છે?

મૂત્રત્યાગ પરાવર્તી ક્રિયા (Micturition reflex) એ શેના માટેની ચેતાકીય ક્રિયાવિધિ છે?

સસ્તનોમાં મૂત્રાશય ........ માં ખુલે છે.

મિક્ચ્યુરિશન (micturition) એટલે શું?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo