અર્ધીકરણ - $I$ (Meiosis - $I$) ની પૂર્વાવસ્થા - $I$ (Prophase - $I$) ની વિવિધ ઉપાવાસ્થાઓનું વર્ણન કરો.

(N/A) $ \Rightarrow $ અર્ધીકરણ - $I$ ની પૂર્વાવસ્થા - $I$: આ અવસ્થા લાંબી અને વધુ જટિલ છે. રંગસૂત્રોના વર્તનને આધારે તેને પાંચ ઉપાવાસ્થાઓમાં વહેંચવામાં આવી છે.
$(i)$ લેપ્ટોટીન: આ અર્ધીકરણની પ્રથમ અવસ્થા છે. આ અવસ્થા દરમિયાન રંગસૂત્રો ધીમે ધીમે દ્રશ્યમાન થાય છે. લેપ્ટોટીન દરમિયાન રંગસૂત્રોનું સંઘનન ચાલુ રહે છે.
$ \Rightarrow $ દરેક રંગસૂત્ર બે રંગસૂત્રિકાઓ (chromatids) અને સેન્ટ્રોમિયરનું બનેલું હોય છે.
$(ii)$ ઝાયગોટીન: આ અવસ્થા દરમિયાન,રંગસૂત્રો એકબીજા સાથે જોડાવવાનું શરૂ કરે છે અને આ જોડાણની પ્રક્રિયાને સાયનેપ્સિસ કહેવાય છે. આવા જોડાયેલા રંગસૂત્રોને સમજાત રંગસૂત્રો કહેવાય છે.
$ \Rightarrow $ આ પ્રક્રિયા ઝિપરની જેમ આગળ વધે છે. સાયનેપ્સિસ પામેલા સમજાત રંગસૂત્રોની જોડ દ્વારા બનતા સંકુલને બાયવેલેન્ટ અથવા ટેટ્રાડ કહેવાય છે.
$(iii)$ પેકીટીન: આ અવસ્થા દરમિયાન બાયવેલેન્ટ રંગસૂત્રો સ્પષ્ટપણે ટેટ્રાડ તરીકે દેખાય છે. સમજાત રંગસૂત્રોની નોન-સિસ્ટર રંગસૂત્રિકાઓ એકબીજા સાથે ગૂંચવાયેલી હોય છે.
$ \Rightarrow $ આ અવસ્થા પુનઃસંયોજન ગ્રંથિકાઓ (recombination nodules) ની હાજરી દ્વારા લાક્ષણિક છે.
$ \Rightarrow $ સમજાત રંગસૂત્રોની નોન-સિસ્ટર રંગસૂત્રિકાઓ વચ્ચે વ્યતિકરણ (crossing over) થાય છે.
$ \Rightarrow $ વ્યતિકરણ એ જનીનિક દ્રવ્યની આપ-લે છે,જે રીકોમ્બિનેઝ ઉત્સેચક દ્વારા થાય છે.
$(iv)$ ડીપ્લોટીન: ડીપ્લોટીનની શરૂઆત સાયનેપ્ટોનેમલ સંકુલના વિઘટન દ્વારા થાય છે. વ્યતિકરણના સ્થાનો સિવાય સમજાત રંગસૂત્રો એકબીજાથી અલગ થવાનું શરૂ કરે છે.
$ \Rightarrow $ આ $X$-આકારની રચનાઓને કાએઝમેટા (chiasmata) કહેવાય છે.
$(v)$ ડાયાકાઈનેસિસ: આ પૂર્વાવસ્થા - $I$ ની અંતિમ અવસ્થા છે. કાએઝમેટાનું અંતિમકરણ થાય છે. કોષકેન્દ્રિકા અદ્રશ્ય થાય છે અને કોષકેન્દ્રપટલ તૂટી જાય છે. રંગસૂત્રો સંપૂર્ણપણે સંઘનિત થાય છે.